Home   /   Wat is depressie?   /   Vormen van depressieve stoornissen

Vormen van depressieve stoornissen

Niet elke stemmingsstoornis of depressie is gelijk. Het kan daarenboven zijn dat je stemmingsstoornis wordt veroorzaakt door een onderliggende aandoening. Daarom gaan we even dieper in op mogelijk vormen en oorzaken van stemmingsstoornissen en depressie:

Dysthymie

Dysthymie is een milde vorm, eerder een stemmingsstoornis. Je hebt voortdurend sombere gevoelens. Soms gaat het even beter, maar dit duurt meestal niet lang. Dysthymie uit zich vooral in concentratiestoornissen en vermoeidheid. Ook al kan je er perfect mee leven, plezant is het allerminst. Kaart dit gevoel dus zeker eens aan bij je huisarts. Dit geeft je vast en zeker wat goede raad!

Majeure depressie

‘Majeure’ depressie is een ernstige vorm van depressie, waarbij er duidelijke depressiesymptomen aanwezig zijn. We spreken van een majeure depressie wanneer minstens 5 van de 9 hieronder beschreven symptomen aanwezig zijn gedurende een periode van minimum 2 weken:

Kenmerkende symptomen:

  • neerslachtig humeur;
  • verlies van interesse of plezier in wat je normaal leuk vindt;
  • minderwaardigheids- of schuldgevoel;
  • herhaaldelijke zelfmoordgedachten.

Minder kenmerkende symptomen:

  • verstoorde slaap;
  • extreme gevoelens (overdreven opgewondenheid of extreme gelatenheid);
  • vermoeidheid, gebrek aan energie;
  • concentratiestoornissen, besluiteloosheid;
  • eetstoornissen (met gewichtsverlies of gewichtstoename).

Referentie: Diagnose volgens de DSMIV criteria

Bipolaire of manisch depressieve stoornis

Deze stoornis kent momenten van hoge pieken (manie) afgewisseld met diepe dalen (depressie). In vrolijke periodes (manie) ben je opvallend druk en actief en denk je de hele wereld aan te kunnen. Tijdens de depressieve periode maken je vrolijkheid en energie plaats voor grote futloosheid en donkere gedachten en krijg je symptomen van een majeure depressie. Je  schommelt tussen beide extreme stemmingen. Daarom wordt dit soort van depressie ook vaak "bipolaire stoornis" genoemd.

Seizoensgebonden depressie

Je kan last krijgen van een typische winterdepressie door gebrek aan zonlicht. Wanneer je hier last van hebt kan lichttherapie helpen.

Postnatale depressie

Een baby krijgen is een zeer ingrijpende gebeurtenis: je levensritme verandert volledig en je hormonenbalans wordt grondig door mekaar geschud. 10 tot 15 op 100 moeders krijgen hiermee te maken. Herken de symptomen en praat er tijdig met je arts over.

Depressie te wijten aan een ziekte

Bij deziekte van Alzheimer  of andere ziekten waarbij je hersenen kunnen worden aangetast (zoals de ziekte van Parkinson), kan je stemmingsstoornissen of depressie ontwikkelen. Zeker in het eerste stadium van de ziekte, wanneer je nog beseft dat je geheugen en functioneren achteruit gaan. De kans op een depressie is groter wanneer je in het verleden ook al een depressie doormaakte. Nochtans is het belangrijk om dementie en depressie te kunnen onderscheiden van mekaar:

  • Ouderen met een depressie hebben meestal geheugenproblemen en zijn lusteloos. Maar dat wil daarom nog niet zeggen dat dementie zal volgen. Mensen met een depressie hebben meestal wel nog een goede oriëntatie in tijd en ruimte. Dementerenden niet.

  • Dementerenden proberen meestal hun geheugenstoornissen te verbergen. Mensen met een depressie niet en met wat hulp kunnen ze zich opnieuw de dingen herinneren.

Het is niet verwonderlijk dat chronische aandoeningen zoals kanker, aids, hartziekten of diabetes gevoelens van angst, wanhoop en machteloosheid bij je oproepen. Een dergelijke diagnose doet je levensverwachting plots wankelen. Je leeft lang in onzekerheid en angst voor de toekomst, wat kan leiden tot ernstige vormen van depressie. Daarenboven kan ook de chronische pijn die door de ziekte ontstaat of de medicatie die je moet slikken je depressie in de hand werken. Aarzel zeker niet hierover met je behandelende arts te praten. Ze staan hier absoluut voor open. Het is belangrijk dat ook je depressie tijdig wordt aangepakt! Het is al meermaals aangetoond dat optimisme je kans op genezing of minder snelle achteruitgang van de ziekte ten goede komt. Het spreekwoord: een gezonde geest in een gezond lichaam is hier meer dan ooit op z’n plaats!

Eetstoornissen zoals anorexia of boulimie hebben vaak psychische gevolgen. Meestal begint een eetstoornis met een poging om af te vallen, niet enkel om kilo’s kwijt te geraken maar vooral in de hoop je beter te voelen, meer zelfwaarde te krijgen. Jammer genoeg heeft het lijnen meestal een averechts effect en kom je in een neerwaartse spiraal terecht. Je gepieker, sombere gedachten en schuldgevoel zullen eerder versterken. Eetstoornissen vereisen daarom ook vaak een meervoudige aanpak. Niet enkel het eetprobleem moet worden aangepakt, ook de psychologische problemen die aan de oorsprong liggen van je eetstoornis. Naast medicatie is zeker ook psychotherapie hier enorm belangrijk.

Chronische maag-darmproblemen kunnen ook aanleiding geven stemmingsstoornissen of depressie. Zeker wanneer de aandoening leidt tot bepaalde voedingstekorten. Maar vaak is het omgekeerde het geval en verbergen de maag-darmstoornissen eerder een psychologisch probleem.

Stofwisselingsstoringen, (zoals een tekort aan schildklierhormoon), infectieziekten (zoals klierkoorts of geelzucht) of ernstige hoofdletsels kunnen eveneens een depressie met zich meebrengen.

Depressie te wijten aan geneesmiddelen, alcohol of drugs

Ook sommige geneesmiddelen kunnen een depressie als nevenwerking hebben. Voorbeelden hiervan zijn slaapmiddelen, producten gebruikt bij epilepsie, hoge bloeddruk of kanker. Bepaalde antimalariamiddelen lokken bij sommige mensen acute psychologische reacties uit. Breng daarom steeds je arts op de hoogte dat je ooit al eens een depressie doormaakte.

Ook al brengen alcohol of drugs je aanvankelijk in een roes, op langere termijn werken ze depressie in de hand. Drinken om je zorgen te vergeten heeft dus helemaal geen zin!

Burnout

Je hoort heel vaak praten over een burn-out. Het wordt praktisch altijd uitsluitend  gelinkt aan werkstress. Maar meestal is werkstress enkel de druppel die de emmer doet overlopen.

Vaak is de oorzaak veel complexer. Mogelijk was je verleden niet altijd even rooskleurig en liet dit zijn sporen na. Je beseft niet altijd dat ervaringen uit je jeugd mee je depressie kunnen voeden en je schuift de schuld misschien iets te gemakkelijk enkel op je werk af. Toch is het belangrijk ook hier de nodige psychotherapeutische hulp in te roepen om bepaalde aspecten uit je verleden te leren kaderen. Enkel minder gaan werken of een andere job zoeken zal wellicht niet volstaan.

De behandeling van al deze vormen van depressie kan sterk verschillen. In lichte vormen kan psychotherapie volstaan. Bij andere vormen is specifieke medicatie aangewezen. Een gouden raad: stop nooit té snel met je de geneesmiddelen die je arts je voorschreef.



Beoordeel deze pagina